«Қазгидромет» республикалық мемлекеттік кәсіпорнының алдын ала агрометеорологиялық болжамына сәйкес, 2026 жылдың шілде айында Қазақстанның тоғыз өңірінде орташа деңгейдегі құрғақшылық болуы ықтимал. Мамандардың мәліметінше, жауын-шашын мөлшерінің азаюы мен ауа температурасының жоғары болуы еліміздің оңтүстік өңірлерінде ылғал тапшылығын күшейтіп, егіс алқаптары мен жайылымдарға кері әсер етуі мүмкін. Бұл болжам әсіресе Түркістан облысы үшін өзекті болып отыр.
Синоптиктердің дерегіне сәйкес, Түркістан облысында Арыс, Созақ, Қазығұрт, Ордабасы, Шардара және Жетісай аудандарында орташа құрғақшылық күтіледі. Аталған аудандарда топырақтағы ылғал қорының азаюы ауыл шаруашылығы дақылдарының өсуіне, жайылымдардың жағдайына және табиғи өрт қаупінің артуына әсер етуі ықтимал.
Метеорологтардың айтуынша, бұл – алдын ала консультативтік болжам. Дегенмен мұндай ақпарат ауыл шаруашылығы құрылымдары мен жергілікті атқарушы органдарға су ресурстарын тиімді жоспарлап, ықтимал тәуекелдерге ертерек дайындалуға мүмкіндік береді. Әсіресе суармалы егіншілік кеңінен дамыған Түркістан облысында су үнемдеу технологияларын қолдану, ирригациялық жүйелердің тиімділігін арттыру және су қорын ұтымды пайдалану мәселесі бұрынғыдан да маңызды болмақ.
Өңірдің климаты табиғатынан құрғақ әрі ыстық болғандықтан, шілде айында ауа температурасы көбіне +38…+42 градусқа дейін көтеріледі. Кей жылдары облыстың жекелеген жазық аумақтарында сынап бағаны +44…+45 градусқа дейін жетіп, ұзақ уақыт сақталатын ыстық толқындары тіркелген. Мұндай жағдайда топырақтағы ылғал тез буланып, ауыл шаруашылығы дақылдарына қосымша суару қажет болады.
Құрғақшылық қаупі табиғи өрттердің туындау ықтималдығын да арттырады. Құрғаған шөп пен қамыс, егістік алқаптарындағы өсімдік қалдықтары жоғары температура мен екпінді желдің әсерінен тез тұтанып кетуі мүмкін. Сондықтан төтенше жағдайлар қызметі тұрғындарды өрт қауіпсіздігі талаптарын қатаң сақтауға шақырады. Табиғат аясында от жағу, қоқыс өртеу және сөндірілмеген темекі тұқылын тастау ауыр зардаптарға әкелуі ықтимал.
Мамандар ауыл шаруашылығы техникасын пайдаланатын азаматтарға да сақтық шараларын күшейтуді ұсынады. Комбайндар мен тракторлар өрт сөндіргіштермен, күрек және басқа да алғашқы өрт сөндіру құралдарымен жабдықталуы тиіс. Сонымен қатар техникалардың ұшқын сөндіргіштері толық жарамды болуы қажет. Бұл талаптар егістік алқаптарында өрттің алдын алудың маңызды тетіктерінің бірі саналады.
«Қазгидромет» мәліметінше, Қазақстанның басқа өңірлерінде де құрғақшылық қаупі байқалады. Павлодар, Қарағанды, Шығыс Қазақстан, Абай, Алматы, Жетісу, Жамбыл және Қызылорда облыстарының бірқатар аудандары да тәуекел аймақтарына енгізілген. Ал Қостанай облысының Қарабалық және Жітіқара аудандарында, Ақтөбе облысының Мәртөк, Ойыл, Хромтау аудандарында және Ақтөбе қаласы маңында ылғалдылық деңгейі қалыпты болады деп күтіледі.
Сонымен қатар синоптиктердің болжамынша, маусым айының соңына дейін Қазақстанның оңтүстігі мен оңтүстік-шығысында ыстық ауа райы сақталады. Түркістан облысында ауа температурасының жоғары болуы және жауын-шашынның аз түсуі құрғақшылық қаупін күшейтіп, өңірдегі өрт қаупінің де жоғары деңгейде сақталуына әсер етуі мүмкін.
Мамандар тұрғындарға су ресурстарын үнемдеп пайдалануға, ауыл шаруашылығы жұмыстарын ауа райының ерекшеліктерін ескере отырып жоспарлауға және төтенше жағдайлар қызметінің ескертулерін назардан тыс қалдырмауға кеңес береді. Алдын ала дайындық пен қауіпсіздік талаптарын сақтау ғана табиғи құбылыстардың кері әсерін азайтуға мүмкіндік береді.